Hotline / Zalo: 0979 101 937info@xuannhat.vn48 Đường số 11, Phường Tân Hưng, TP. HCM
Nhà phân phối chính hãng Fenner (Anh Quốc) · Chiorino (Ý)

Cách Lắp Khóa Côn Không Then Và Tháo Ra Đúng Lực Siết

Lắp và tháo khóa côn không then Fenner Trantorque đúng lực siết
Nội dung bài viết
Cần chọn mã thay thế? Gửi ảnh tem dây cũ, kỹ sư Xuân Nhật đối chiếu giúp.0979 101 937Nhắn Zalo

Ca đêm, anh thợ thay xong puly quạt hút, siết vít bằng lục giác chữ L “cho thật chặt”, chạy thử êm. Ba ngày sau puly trượt trên trục, để lại vệt xước sáng loáng. Tháo ra mới thấy: một vít căng, vít kia gần như lỏng, mặt côn còn nguyên lớp dầu chống gỉ.

Phần lớn sự cố với khóa côn không nằm ở sản phẩm mà ở khâu lắp. Bài này đi từng bước cách lắp khóa côn không then và tháo ra cho đúng: chuẩn bị bề mặt, siết chéo nhiều vòng bằng cờ lê lực, kiểm tra sau khi chạy, tháo bằng vít đẩy và những lỗi hay gặp nhất ở xưởng. Ví dụ cụ thể lấy theo các dòng Fenner mà Xuân Nhật đang phân phối: Trantorque GTR, FenLock và bụi khóa côn Taper Lock®.

1. Vì sao lắp khóa côn không then phải đúng lực siết?

Khóa côn giữ chi tiết trên trục hoàn toàn bằng ma sát: lực siết đẩy các vòng côn trượt vào nhau, tạo lực ép hướng kính lên trục và lỗ moay-ơ. Momen truyền được phụ thuộc vào lực ép đó và hệ số ma sát. Sai theo hai chiều đều hỏng:

  • Siết thiếu lực: chi tiết trượt khi khởi động hoặc tải giật, trục bị xước, lỗ moay-ơ rộng dần.
  • Siết quá lực: moay-ơ gang có thể nứt, vít giãn hoặc đứt, ren bị kéo hỏng.

Siết “cảm giác tay” không kiểm soát được cả hai chiều này, nên hướng dẫn của Fenner luôn kèm giá trị lực siết theo từng cỡ.

Ống lót không then Trantorque GTR của Fenner lắp trên trục
Trantorque GTR: loại một đai ốc, lực siết quyết định toàn bộ khả năng truyền momen

Lưu ý: bụi khóa côn Taper Lock® vẫn dùng then, chỉ lắp chặt bằng mặt côn; Trantorque GTR và FenLock mới là nhóm không then. Nguyên tắc siết và tháo khá giống nhau nên bài gộp chung, chỗ khác sẽ ghi rõ.

2. Chuẩn bị trước khi lắp khóa côn

Dụng cụ cần có

  • Cờ lê lực đúng dải đo, còn hạn hiệu chuẩn, kèm đầu lục giác hoặc đầu khẩu đúng cỡ.
  • Giẻ sạch, dung môi tẩy dầu không để lại cặn; thước cặp hoặc panme đo trục.
  • Đồng hồ so nếu chi tiết quay nhanh hoặc cần đồng tâm cao.
  • Khối đệm hoặc ống lót để gõ vào mặt đầu lớn của bụi Taper Lock®.

Không dùng súng bắn ốc để siết lần cuối vì không kiểm soát được lực.

Kiểm tra trục và lỗ

Đo đường kính trục ở vài vị trí. Trục mòn côn, ô-van hoặc cong thì phải xử lý trục trước. Mài sạch ba via, vết dập, gỉ; dung sai trục và lỗ phải nằm trong giới hạn catalog của từng mã.

Làm sạch và xử lý bề mặt

Với bụi Taper Lock®, hướng dẫn lắp của Fenner yêu cầu mặt côn của bụi, lỗ côn của moay-ơ và trục phải sạch hoàn toàn, không dầu, không bụi bẩn. Chỉ tra dầu thật ít lên ren và đầu vít (vít không đầu) hoặc ren và mặt dưới đầu vít (vít có đầu). Dầu lọt vào giữa hai mặt côn sẽ làm giảm ma sát, bụi trượt dù vít đã đủ lực.

Với khóa côn không then (FenLock, B-LOC, Trantorque), yêu cầu bôi trơn tùy dòng: có loại tra dầu máy nhẹ lên mặt tiếp xúc, có loại để khô. Điểm chung: không dùng mỡ hoặc chất chống kẹt chứa MoS2 (molybdenum disulfide) khi hãng không cho phép, vì ma sát giảm mạnh làm momen truyền thấp hơn định mức.

3. Quy trình lắp bụi khóa côn Taper Lock và bảng lực siết Fenner

Taper Lock® là loại phổ biến nhất ở xưởng, có mặt trên puly, đĩa xích, cánh quạt. Quy trình dưới đây tóm từ hướng dẫn lắp của Fenner:

  1. Sau khi chắc chắn mặt côn của bụi và lỗ côn của moay-ơ sạch dầu, bẩn, đặt bụi vào moay-ơ, xoay cho các nửa lỗ trùng nhau.
  2. Tra dầu nhẹ ren vít, vặn vít vào các lỗ siết (để trống lỗ tháo). Chưa siết.
  3. Nếu dùng then, đặt then vào rãnh trên trục trước.
  4. Lau sạch trục, đưa cả cụm moay-ơ + bụi lên trục, chỉnh về vị trí mong muốn.
  5. Dùng cờ lê lực, siết vít dần dần và luân phiên tới giá trị trong bảng.
  6. Dùng khối đệm hoặc ống lót, gõ vào mặt đầu lớn của bụi để bụi ngồi chặt vào côn.
  7. Lặp lại việc gõ và siết luân phiên một đến hai lần để đạt độ bám tối đa.
  8. Sau khi chạy có tải một thời gian ngắn, dừng máy kiểm tra lại lực siết.
  9. Bơm mỡ lấp các lỗ trống để bụi bẩn không lọt vào.

Bụi khóa côn Taper Lock Fenner kèm vít siết
Bụi khóa côn Taper Lock® Fenner: cỡ bụi in trên mặt đầu (ví dụ 3525, 2517) là căn cứ tra lực siết

Bảng lực siết vít bụi Taper Lock® theo cỡ bụi

Cỡ bụi Taper Lock® Lực siết vít (Nm) Số vít Cỡ vít (BSW) Cỡ lục giác (mm)
1008 5,6 2 1/4″ 3
1210, 1610, 1615 20 2 3/8″ 5
2012 30 2 7/16″ 6
2517 50 2 1/2″ 6
3020, 3030 90 2 5/8″ 8
3525, 3535 115 3 1/2″ 10
4030, 4040 170 3 5/8″ 12
4535, 4545 190 3 3/4″ 14
5040, 5050 270 3 7/8″ 14

Nguồn: “Installation Guide – Fenner Taper Lock Bush”, tài liệu hướng dẫn lắp của Fenner Power Transmission. Bảng chỉ áp dụng cho bụi Taper Lock® Fenner, không áp cho khóa côn không then.

Sơ đồ thứ tự siết chéo vít khóa côn theo nhiều vòng
Thứ tự siết: luân phiên giữa các vít đối xứng, tăng lực qua nhiều vòng, cuối cùng đi vòng kiểm tra

4. Lắp khóa côn không then nhiều vít (FenLock, B-LOC): siết chéo nhiều vòng

Mỗi vít chỉ gánh một phần lực dọc trục. Siết chết một vít rồi mới sang vít khác thì vòng côn bị kéo lệch, chi tiết nghiêng và đảo, còn các vít sau không đạt lực thực dù cờ lê đã “tách”.

Kẹp hình nón FenLock Fenner nhiều vít
FenLock: kẹp côn nhiều vít, phải siết theo thứ tự chéo qua nhiều vòng

Trình tự nên áp dụng (luôn ưu tiên hướng dẫn riêng của mã đang lắp):

  1. Lắp vào vị trí: đẩy khóa côn vào giữa trục và moay-ơ, căn vị trí, đánh dấu bằng bút sơn.
  2. Vòng 1 – siết tay: vặn tất cả vít cho vừa chạm, chưa tạo lực.
  3. Vòng 2 – siết khoảng nửa lực: dùng cờ lê lực, siết theo kiểu ngôi sao: vít 1, sang vít đối diện, rồi vít ở góc 90°, cứ thế cho hết vòng.
  4. Vòng 3 – siết đủ lực quy định: lặp lại thứ tự chéo với giá trị lực trong catalog của mã đó.
  5. Vòng kiểm tra: giữ cờ lê ở lực quy định, đi lần lượt quanh vòng tròn, lặp lại đến khi không vít nào xoay thêm (vít trước thường bị chùng khi siết vít sau).

Lực siết FenLock hoặc B-LOC phụ thuộc cỡ vít và từng series, tra bảng của đúng mã; không lấy số của Taper Lock® áp sang. B-LOC chưa có trang sản phẩm trên website, cần mã nào xin liên hệ để được tư vấn.

5. Lắp khóa côn Trantorque GTR: một đai ốc nhưng vẫn cần cờ lê lực

Trantorque chỉ có một đai ốc lục giác. Theo mô tả trên website Xuân Nhật, Trantorque GTR khóa và mở bằng một nút vặn và tự định tâm. Các bước cơ bản:

  1. Làm sạch trục và lỗ chi tiết, xử lý bề mặt theo đúng hướng dẫn kèm theo mã.
  2. Lồng Trantorque vào lỗ chi tiết, đưa cả cụm lên trục, chỉnh về vị trí.
  3. Vặn đai ốc bằng tay cho đến khi chạm, giữ chi tiết đúng vị trí.
  4. Dùng cờ lê lực với đầu khẩu đúng cỡ, siết đai ốc tới lực quy định của cỡ đó.

Cần tính trước: theo catalog Fenner, Trantorque dịch dọc trục khoảng 1,9 mm (dòng GT/OE) và 1,1 mm (dòng Mini) khi siết. Với đĩa xích cần thẳng hàng hay puly đồng bộ, định vị lệch sẵn một khoảng bù trước khi siết.

6. Kiểm tra sau khi lắp khóa côn

  • Đi lại một vòng cờ lê lực ở lực quy định. Vít hoặc đai ốc nào còn xoay được thì siết tiếp theo thứ tự.
  • Đo độ đảo hướng kính và mặt đầu bằng đồng hồ so, nhất là với puly chạy nhanh, bánh răng, puly đồng bộ.
  • Kiểm tra độ thẳng hàng giữa các puly, đĩa xích trong cùng bộ truyền.
  • Chạy thử có tải rồi dừng máy kiểm tra lại lực siết (yêu cầu trong hướng dẫn Taper Lock® của Fenner, nên áp dụng cho mọi loại khóa côn).
  • Kiểm tra vạch sơn: vạch lệch là chi tiết đã trượt, phải tìm nguyên nhân chứ không chỉ siết thêm.

Ghi ngày lắp, lực siết và người lắp vào sổ bảo trì.

7. Quy trình tháo khóa côn bằng vít đẩy

Khóa côn chạy lâu bám rất chặt. Búa đập hay xà beng nạy vào moay-ơ là cách nhanh nhất làm hỏng cả trục lẫn chi tiết. Hãy dùng lỗ ren tháo (lỗ ren đẩy) có sẵn.

Sơ đồ quy trình tháo khóa côn bằng vít đẩy
Năm bước tháo khóa côn: nới đều, chuyển vít sang lỗ tháo, đẩy luân phiên cho côn nhả

Với bụi Taper Lock®, theo hướng dẫn của Fenner:

  1. Nới tất cả vít vài vòng, tháo hẳn một hoặc hai vít tùy theo số lỗ tháo.
  2. Tra dầu ren và mặt dưới đầu vít, vặn vít vào lỗ tháo.
  3. Siết luân phiên các vít trong lỗ tháo cho đến khi bụi nhả khỏi moay-ơ và cả cụm lỏng trên trục.
  4. Rút cụm ra khỏi trục.

Với khóa côn nhiều vít (FenLock, B-LOC): nới đều toàn bộ vít theo vòng, chuyển một số vít sang lỗ ren đẩy và siết luân phiên từng ít để tách vòng côn. Trên trục đứng, đỡ chi tiết trước vì nó có thể tụt bất ngờ. Với Trantorque, tháo qua chính đai ốc theo tờ hướng dẫn của dòng đang dùng.

Tháo xong, soi kỹ mặt côn, ren vít, bề mặt trục; xước sâu, biến dạng, nứt thì thay mới.

8. Lỗi thường gặp khi lắp và tháo khóa côn

Đĩa xích khóa côn Fenner lắp bụi Taper Lock
Đĩa xích khóa côn Fenner: lắp sai lực siết là nguyên nhân phổ biến khiến đĩa xích trượt trục

Lỗi hay gặp Hậu quả Cách làm đúng
Siết bằng tay, không cờ lê lực Trượt trục hoặc nứt moay-ơ Dùng cờ lê lực đã hiệu chuẩn, tra đúng lực theo cỡ
Siết chết từng vít một Chi tiết nghiêng, đảo, vít sau thiếu lực Siết chéo luân phiên qua nhiều vòng
Để dầu, mỡ trên mặt côn Taper Lock® Ma sát giảm, bụi trượt Tẩy sạch mặt côn, chỉ tra dầu ren vít
Dùng mỡ MoS2 khi hãng không cho phép Momen truyền giảm, có thể trượt khi tải giật Bôi trơn theo đúng hướng dẫn từng mã
Dùng súng bắn ốc siết lần cuối Quá lực, giãn vít, hỏng ren Súng chỉ dùng để vặn nhanh, siết cuối bằng cờ lê lực
Không kiểm tra lại sau chạy thử Vít chùng, trượt sau vài ngày Dừng máy kiểm tra lực siết sau khi chạy có tải
Đập búa vào moay-ơ khi tháo Hỏng trục, nứt chi tiết Tháo bằng vít đẩy, siết luân phiên

Hai lỗi gặp nhiều nhất khi xử lý sự cố là siết bằng cảm giác và quên kiểm tra lại sau chạy thử. Cả hai sửa được miễn phí, chỉ cần đưa vào quy trình bảo trì.

Câu hỏi thường gặp khi lắp khóa côn không then

Lắp khóa côn không then có bắt buộc dùng cờ lê lực không?

Nên dùng. Khóa côn truyền momen bằng ma sát, phụ thuộc trực tiếp vào lực siết. Không có cờ lê lực thì không biết mối ghép thiếu hay thừa lực.

Lực siết khóa côn tra ở đâu?

Theo đúng cỡ và mã sản phẩm: bụi Taper Lock® tra bảng theo cỡ bụi (ví dụ 2517 là 50 Nm theo hướng dẫn Fenner), còn Trantorque, FenLock, B-LOC tra trong catalog từng series. Không dùng số của loại này áp cho loại khác.

Có được bôi mỡ chống kẹt lên khóa côn không?

Với Taper Lock®, mặt côn phải sạch dầu, chỉ tra dầu nhẹ lên ren vít. Với khóa côn không then, làm theo hướng dẫn từng mã; không dùng mỡ chứa MoS2 khi hãng không cho phép vì làm giảm momen truyền.

Tháo khóa côn bị kẹt cứng thì làm sao?

Dùng vít đẩy ở lỗ tháo, siết luân phiên từng ít. Không đập búa hay gia nhiệt khi chưa hỏi kỹ thuật; vẫn không nhả thì chụp ảnh cụm lắp gửi kỹ thuật viên.

Bao lâu nên kiểm tra lại lực siết khóa côn?

Ngay sau lần chạy có tải đầu tiên, sau đó theo chu kỳ bảo trì của máy; cụm tải sốc, đảo chiều nên kiểm tra dày hơn.

Khóa côn tháo ra có lắp lại được không?

Được, nếu mặt côn, ren và vít còn tốt. Xước sâu, biến dạng, nứt hoặc vít từng bị siết quá lực thì thay mới.

Nguồn tham khảo: “Installation Guide – Fenner Taper Lock Bush” (Fenner Power Transmission); catalog Fenner Drives “Trantorque & B-LOC Keyless Locking Devices”; mô tả sản phẩm Trantorque GTR, FenLock, bụi khóa côn và đĩa xích khóa côn trên xuannhat.vn.


Liên Hệ Tư Vấn Khóa Côn Fenner Chính Hãng Tại Xuân Nhật

Một con vít siết thiếu lực có thể khiến cả dây chuyền dừng giữa ca. Gửi cho Xuân Nhật mã khóa côn hoặc cỡ bụi đang dùng, đường kính trục và ảnh cụm lắp, kỹ thuật viên sẽ gửi lại giá trị lực siết, thứ tự siết và cách tháo đúng cho thiết bị của bạn.

Công ty TNHH Thương Mại Xuân Nhật – Nhà phân phối chính hãng sản phẩm Fenner (Anh Quốc) và Chiorino (Ý).

  • 🔩 Tư vấn lắp đặt đúng kỹ thuật: lực siết, thứ tự siết và quy trình tháo theo đúng mã Trantorque, FenLock, Taper Lock®.
  • 📜 Cam kết đúng sản phẩm chính hãng Fenner: không hàng nhái, không thay thế khi chưa có sự đồng ý của khách hàng.
  • 🔧 Hỗ trợ chuyển đổi từ then truyền thống sang khóa côn: đánh giá trục, lỗ và đề xuất mã phù hợp cho cụm máy hiện hữu.
  • 🚚 Giao hàng nhanh: hỗ trợ kỹ thuật và dịch vụ sau bán hàng cho nhà máy, xưởng sản xuất.

Thông tin liên hệ đặt hàng & nhận báo giá:

💡 Không chắc cỡ bụi hay lực siết của cụm đang lắp? Chụp mặt đầu bụi (có in cỡ bụi) hoặc mã khóa côn và nhắn qua Zalo 0979 101 937: kỹ thuật viên Xuân Nhật sẽ gửi lại thông số lắp đặt phù hợp.

✅ 100% chính hãng Fenner | Hướng dẫn lực siết theo từng mã | Giao hàng nhanh


📚 Bài Viết Kỹ Thuật Liên Quan